Yevropa Oʻzbekiston va Qozogʻistonda kritik minerallar qazib olishni istamoqda
Markaziy Osiyo respublikalari esa investorlardan rudadan shunchaki xomashyo sifatida olib chiqib ketmasdan, oʻz hududlarida chuqur qayta ishlash zavodlarini qurishni talab qilmoqda
Yashil energetikani rivojlantirish, elektromobillar ishlab chiqarish va yuqori texnologiyalarni ilgari surish uchun Yevropaga litiy va volfram kabi noyob metallar hamda foydali qazilmalar nihoyatda zarur. Eski taʼminot kanallari ishonchsiz boʻlib qolgani sababli Bryussel yangi hamkorlarni izlamoqda va Markaziy Osiyoga faol qiziqish bildirmoqda.
Biroq Oʻzbekiston va Qozogʻiston kabi mintaqa davlatlarining pozitsiyasi qatʼiy: ular shunchaki xomashyo yetkazib beruvchi boʻlib qolishni va qayta ishlanmagan rudani sotishni istamaydi. Mahalliy hokimiyat va korxonalarning asosiy maqsadi — xomashyoni shu yerning oʻzida qayta ishlash va yuqori qoʻshilgan qiymatga ega tayyor mahsulotni sotish uchun xorijiy investitsiyalar hamda texnologiyalarni jalb qilish.
Shu bilan birga, Germaniya Qozogʻiston bilan 2028-yilgacha boʻlgan hamkorlik boʻyicha yoʻl xaritasini allaqachon tasdiqladi, nemis kompaniyalari esa litiy qazib olish boʻyicha yirik loyihalarni boshlamoqda.
Oʻzbekiston texnologik metallar kombinati (TMK) ham xorijiy mablagʻlarni faol jalb qilmoqda. Kompaniya 4,2 milliard dollarlik loyihalar portfelini taqdim etdi va moliyalashtirish masalasida Yevropa banklari, jumladan, Fransiyaning Société Générale banki bilan muzokaralar olib bormoqda. Oʻzbekiston korxonalari mahsulotlari allaqachon Germaniya, Belgiya, Niderlandiya va boshqa mamlakatlarga yetkazib berilmoqda.
Mintaqaga nafaqat yevropaliklar kirib kelmoqda — masalan, Ozarbayjonning davlat kompaniyasi AzerGold Oʻzbekistonda oltin va noyob yer metallarini geologik qidirishni boshladi.
